Groen dak

"Groene daken" is een verzamelnaam voor platte- en hellende daken met begroeiing. Die begroeïng kan bestaan uit vetplantjes (sedum), kruiden, mos en/of gras. Maar ook struiken en bomen zijn te gebruiken.



Waarom groene daken ?
  • Meer groen in de stad zorgt voor een beter leefmilieu.
  • Waterbuffer : groendaken nemen een deel van het regenwater op wat mee kan werken om overbelasting- en overstort van het riool te voorkomen.
  • Daken met begroening zijn in de zomer koeler en in de winter warmer en kunnen zodoende bijdragen aan een beter binnenklimaat.
  • Het effect van bovengenoemde voordelen is wel sterk afhankelijk van het soort groen dak. De effecten zijn het grootst bij een 'zwaar' dak, zoals een grasdak met dikke substraatlaag of een daktuin.
Soorten groene daken
Als we naar daken kijken kun je deze indelen in platte daken en in schuine daken. Het feit of een dak plat of schuin is bepaalt het gebruik. Schuine daken laten geen gebruik als daktuin toe en kunnen alleen als kijkdak worden gebruikt. Platte daken kunnen afhankelijk van de dakconstructie als kijkdak of als gebruiksdak worden ingericht
 
Doorgaans wordt afhankelijk van de begroeiing onderscheid gemaakt tussen twee hoofdtypen groene daken: intensieve groene daken en extensieve groene daken. Dit gebeurt op basis van het type vegetatie en de dikte van het aangebrachte substraat.
 
Veel voorkomende termen zijn:
 
Sedumdak
Sedumis een klein soort vetplant. Het bestaat in verschillende kleuren en kan gecombineerd worden met mos. Sedumdaken kunnen in principe licht uitgevoerd worden: een substraatlaag van 3 cm kan voldoende zijn.
 
Kruidendaken
Hierbij zijn verschillende combinaties mogelijk van mos-, sedum- en kruiden.Ook dit zijn relatief lichte daken, al naar gelang de samenstelling.
 
Grasdaken
Hierbij zijn verschillende combinaties mogelijk van mos-, sedum- en kruiden.Ook dit zijn relatief lichte daken, al naar gelang de samenstelling.
 
Tuindaken
Zeer gevarieerde begroeiïngsmogelijkheden waarbij ook te denken is aan struiken, bomen en vijvers.
 
Extensieve groene daken:
bestaan uit een dunne laag substraat met gras, kruiden, mos en/of sedum als vegetatie. Extensieve dakbegroeiingen kenmerken zich doordat het systeem zichzelf in stand houdt. De beplanting moet daarom een groot aanpassing- en regeneratievermogen hebben. Het moeten planten en plantgemeenschappen zijn die zelfs onder extreme omstandigheden kunnen groeien. Onder de sedums, seculenten, kruiden en grassen bevinden zich veel geschikte soorten die bodembedekkend groeien. Sedum is een laaggroeiende, bodembedekkende dakbegroeiing. Deze beplanting heeft slechts een substraatlaag van 6 centimeter nodig, wat resulteert in een laag gewicht. Sedum kan als sedumsprossen, multitop-plantjes of als voorgekweekte vegetatiematten aangebracht worden. Sedumdaken zijn over het algemeen heel kleurrijk. Zeker tijdens de bloei van circa mei t/m augustus. Het is mogelijk om te kiezen voor één bepaalde bloeikleur, bijvoorbeeld geel of rose/rood of juist voor gemengde kleuren.
 
De kenmerken van een extensief groen dak zijn:
  • Het gebruik van een extensieve begroeiing, d.w.z. plantjes zoals mossen en sedums. Deze vegetatie wordt geplant in een speciaal hiervoor ontwikkeld substraat van minimale dikte (slechts enkele tientallen mm) en vereist geen bevochtiging of bemesting. In bepaalde gevallen is de vegetatie zelfs leverbaar onder de vorm van voorgekweekte matten.
  • Dit type vegetatie wordt gekenmerkt door een vrije groei en een ongeorganiseerd uitzicht.
  • Het dak is over het algemeen niet of slechts weinig begaanbaar behalve met beloopbare loopbanen.
  • Het enige onderhoud aan deze daken bestaat uit een jaarlijkse controle van de waterafvoeren, na de herfst, het schoonmaken van de grindstroken en eventueel het verwijderen van zaailingen.
  • Gezien de geringe dikte van de substraatlaag en dus ook het lage gewicht (over het algemeen < 60 kg/m2), zijn deze daken toepasbaar bij renovaties en op bijna alle dragers.
  • De begroeide daken zijn toepasbaar op daken met een helling tussen 10 en 35 graden; boven de 35 gradeb moet men speciale technieken toepassen. Indien een groen dak in eerste instantie voor het vasthouden van regenwater wordt aangelegd dan wordt uitgegaan van een helling tot 5 à 7graden.

Intensieve groene daken:
hebben een dikkere laag substraat. De vegetatie is divers: gras en lage planten, maar ook struiken en bomen kunnen aanwezig zijn. De intensieve groene daken worden onderverdeeld in:
  • Tuindaken (intensief) - Gazon - Bodembedekkers en lage heesters
  • Combinatiedaken (intensief) - Groen en terras - Groen en publieke ruimte

Diversen

Standaard opbouw:
  • Waterdichte en wortelbestendige dakbedekking (zoals EPDM-folie)
  • Drainage-laag (bijvoorbeeld kunststof of kleikorrels)
  • Substraatlaag (voedingslaag)
  • Vegetatielaag
Voor- en nadelen
Lichte groendaken kunnen in principe op elke dak en zijn relatief goedkoop. Maar zij hebben minder effect als het gaat om waterbuffering en (leef)klimaat. 
Zwaardere groendaken hebben die effecten veel sterker maar vereisen een zwaardere dakconstructie. Bovendien hebben ze meer onderhoud nodig en moeten bij langdurige droogte besproeid worden.
 
Binnenklimaat
Groene daken kunnen het binnenklimaat verbeteren.
Traditionele platte daken zijn berucht omdat ze voor onaangename temperatuurschommelingen kunnen zorgen.
Het toepassen van een vegetatiedak kan een goede oplossing voor dit probleem zijn.
Als er een goed vegetatiedak-systeem wordt toegepast met een grote opbouwdikte kunnen de temperatuursproblemen sterk verminderen. 
Een vegetatiedak is in warme tijden koeler en in koude tijden warmer dan een gemiddeld dak.
 
Technische zaken
Bij nieuwbouw is het van groot belang dat tijdig een specialist wordt geraadpleegd voor het uitdetailleren van technische randvoorwaarden.
Dit betreft ondermeer aanpassingen in de vorm van verhoogde randafwerkingen.
 
Milieueffecten
Als voordelen kunnen genoemd worden:
  • verbetering binnenklimaat
  • energiebesparing
  • regenwaterbuffering
Deze voordelen gaan pas echt wegen bij grasdaken en tuindaken met een zware opbouwdikte.

Terug naar kennisbox